Kinh nghiệm xây nhà tự quản lý: 10 việc chủ nhà nên làm

Tự quản lý nghĩa là chủ nhà khoán nhân công cho một đội thợ và tự mua vật tư, thay vì giao trọn gói cho nhà thầu. Cách này bỏ được phần lãi và quản lý của nhà thầu, nhưng chủ nhà gánh việc mua hàng, kiểm tra và giữ sổ sách. Mười việc nên làm:

1. Có bản vẽ và giấy phép trước khi gọi thợ. Đất chưa lên thổ cư thì làm thủ tục đó trước.
2. Lập dự toán theo hạng mục và để dự phòng 10–15% (máy tính ước tính).
3. Ký hợp đồng giao khoán bằng giấy: phạm vi việc, giá khoán, thời gian, ai lo giàn giáo, cốp pha, an toàn lao động.
4. Thanh toán theo mốc nghiệm thu, không theo ngày. Mẫu: 10% / 15% / 25% / 20% / 15% / 10% cộng 5% giữ lại bảo hành.
5. Ghi sổ mỗi lần tạm ứng và cho người nhận ký; không ứng vượt giá trị phần việc đã làm.
6. Mua vật tư có hóa đơn hoặc phiếu giao hàng, ghi vào sổ vật tư theo hạng mục.
7. Có mặt trước mỗi lần đổ bê tông: xem thép, cốp pha, chụp ảnh (dùng checklist nghiệm thu).
8. Chụp ảnh đường ống, dây điện trước khi trát để sau này khoan không trúng.
9. So dự toán với thực chi mỗi tuần; hạng mục nào sắp vượt thì cắt ở phần hoàn thiện, đừng cắt ở kết cấu.
10. Chốt giá vật liệu chính sớm: giá thép, cát năm 2026 biến động mạnh; báo giá cũ hơn 3 tháng nên hỏi lại.

Tính toán kết cấu, móng là việc của kỹ sư; chủ nhà tự quản lý tiền và tiến độ, không tự quyết thay kỹ sư.